• İşlemci: Intel® Core™2 Quad Q9550
• Anakart: Gigabyte GA-E7AUM-DS2H
• Ekran Kartı: NVIDIA GeForce 9400 (onboard)
• RAM: 4GB (2x2GB) DDR2
• Sabit Disk: Seagate 500 GB
• TV Kartı: AverMedia AverTV Super 007 (Analog)
• LCD Ekran: 21,5″ LG W2261VP-PF Geniş Ekran

Pek fazla CD/DVD ile işim olmadığından CD/DVD sürücüm yok, her şeyi USB bellekler ile hallediyorum. Durum böyle olunca, 32bit Arch Linux kurulumunu USB’den yaptım.

USB’den kurulum sorunsuz oldu, ancak NVIDIA’nın sürücüleri ile Xorg’u açmaya kalkınca aşağıdaki hataları alıyordum;

dmesg çıktısı;
NVRM: RmInitAdapter failed! (0×31:0xffffffff:1026)
NVRM: rm_init_adapter(0) failed

/var/log/Xorg.0.log çıktısı;
(EE) NVIDIA(0): Failed to initialize the NVIDIA graphics device PCI:2:0:0.
(EE) NVIDIA(0): Failed to initialize the NVIDIA graphics device!
(EE) Screen(s) found, but none have a usable configuration.

Fatal server error:
no screens found

Bu sorunları gidermek için öncelikle BIOS’u güncelledim ve BIOS ayarlarıyla oynadım, sonra çeşitli kernel parametreleri ve farklı farklı NVIDIA sürücüleri denedim, ancak düzelmedi. Nouveau sürücüsü ile Xorg açılıyordu fakat tam verim alamıyordum.

Sıra donanımı kurcalamaya gelmişti, öncelikle TV kartını çıkartıp denedim ama bir değişiklik olmadı. Ardından sıra RAM’lere geldi, RAM’lerden birini çıkarttım ve çalıştı!

Sorunun bellek kolaçanı (memory remapping)’ndan kaynaklandığını varsayarak 64bit Arch Linux‘e geçiş yaptım ve 4GB RAM takılıyken, NVIDIA sürücüleriyle Xorg düzgün bir şekilde çalıştı.

[ozan@arch ~]$ uname -a
Linux arch 2.6.30-ARCH #1 SMP PREEMPT Mon Aug 17 16:06:45 CEST 2009 x86_64 Intel(R) Core(TM)2 Quad CPU Q9550 @ 2.83GHz GenuineIntel GNU/Linux

Arch Linux x86_64 yukarıda listelediğim donanımımla out-of-box çalışıyor…

Bende bunun üzerine sadece Firefox‘u güncellemeye çalıştım, tabii güncellenen başka paketlerle birlikte firefox’u yükledim, ama o da ne?!

Gnome’da normal olarak gözükmesi gereken tüm yazılar (menüler, dosya isimleri, klavyeden yazdıklarım) kutucuk kutucuk çıkmaya başladı. Durum böyle olunca “belki tüm sistemi güncellersem her şey düzelir” umuduyla sistemi tamamen güncelledim.

Ama bu sefer de X Pencere Sistemi açılmamaya başladı. Askerdeyken unuttuğum ve internetten tekrar araştırarak hatırladığım belli başlı şeyleri denedikten sonra sonuç alamayınca, işin keyfini yaşamaya başladım.

X Pencere Sistemini, /boot/grub/menu.lst dosyasına “nopat” kernel boot parametresini ekleyerek çalıştırmayı başardım. Page Attribute Table (PAT) diye adlandırılan, ne olduğunu anlamadığım şeyin çalışmasını durdurunca Nvidia sürücüleri (nvidia-96xx) doğru dürüst çalışıyormuş ve X’de açılabiliyormuş.

Gnome tekrar açıldığında ise yine aynı manzarayla karşılaştım, kabus gibi yine her yerde kutucuklar!

Yine araştırmaya koyulunca Arch Linux forumlarında, sorunun Pango‘dan kaynaklandığını ve aşağıdaki komut ile sorunun çözüldüğünü öğrendim;

pango-querymodules > ‘/etc/pango/pango.modules’

Bir kaçtane program bulup, indirip, kurduktan sonra istediğim şeyi tam anlamıyla gerçekleştiremediklerini de görmek deli ediyordu…

Ne demiş atalarımız;
Aradığını bulamıyorsan, kendi yaratacaksın kardeşim :)

Bugün için çok hoş planlarım vardı, ama gerçekleşemedi…
Evdeyken de canım sıkılınca, fotoğrafları küçültmek için kullandığım bash script ile, dosyaların isimlerini toplu olarak değiştiren bash scripti birleştirmeye, kendime kullanımıma göre özellikler eklemeye karar verdim…

Gerçi koda şöyle bakınca çok farklı pek bir şey yok, basit bir kaç satır koddan oluşuyor. Fakat daha önce kabuk (bash) programlama ile hiç uğraşmadığım ve belli başlı dizilimler hakkında bir bilgim olmadığı için öncellikle örnek kodları ve yardım dokümanlarını inceledim.

Benim kod ile fotoğrafların boyutlarını küçültmek ve JPEG olarak sıkıştırmak için sistemde ImageMagick kurulu olması gerekiyor.

Debian GNU/Linux kullananlar direk depodan indirebilirler, fotoğraf ve grafiklerle uğraşanlar için ImageMagick şiddetle tavsiye edilir…

apt-get install imagemagick

Bir Debian GNU/Linux ve kabuk (bash) programlama acemisinin yazdığı kodu merak edenler için; kucult.txt

Bilgi Üniversitesi‘nde 24-25 Şubatda “Özgür Yazılım ve Açık Kaynak Günleri” düzenleniyor…

Malesefki Cuma günü okulum olduğu için ancak 17.30daki Creative Commons Paneli‘ne katılabileceğim. Zaten bu konuda fazlasıyla ilgimi çekiyor…

Cumartesi günü ise bütün günü Bilgi Üniversitesi’nde geçirmeyi planlıyorum. Cumartesi için gözüme kestirdiklerim ise Debian, “Özgürlüğün Internetin Gelişimindeki Önemi” ve “Özgür Yazılım, Linux, GNOME, Mono: Yakın Tarih” konulu olan paneller.

Bilgi Üniversitesinin sitesinden alıntı;

Bu noktada tek ihtiyacımız olan; insanların, özellikle gençlerin lisans ücreti ve hantal telif hakkı sınırlamaları olmayan, kullanıcıyı esaret altına sokmayan Özgür yazılımlara yönlendirilmesi. Bu yazılımların özgür işletim sistemleri üzerinde geliştirilmesi ve yaygınlaştırması.

Bilgi Üniversitesi bu amacı gerçekleştirmek için Özgür Yazılım ve Açık Kaynak Günleri´ne ev sahipliği yapıyor.

Neden gereksinimlerime cevap verebilecek özgür, ücretsiz ve en önemlisi güvenilir yazılımlar varken, gidip paramı boşa harcıyayım ki? Aptal mıyım ben? :)

Öncelikle bootchart‘ı yükledim, ardından initng ile sistem açılışını düzenledim ve neredeyse yarı yarı açılışı hızlandırabildim…

Öncelikle Debian depolarından bootchart ve initng‘i yüklüyoruz.

apt-get install bootchart initng

Kurulum tamamlandıktan sonra bootchart ve initng’i aynı anda çalıştırabilmek için root olarak aşağıdaki komutları uyguluyoruz;

cat /sbin/bootchartd | sed ‘s:/sbin/init:/sbin/initng:g’ > /sbin/bootchartdng
chmod a+x /sbin/bootchartdng

Bir sonraki adımda GRUB‘un ayar dosyasında değişiklik yaparken hem bootchart hem initng’i farklı iki parametre olarak kullanamadığımız için yukarıdaki komutlarla bunları tek bir dosya haline getiriyoruz.
Özetle /sbin/bootchartd ve /sbin/initng dosyalarını birleştirip /sbin/bootchartdng isimli yeni bir dosya oluşturduk.

Sıra geldi GRUB‘un ayar dosyası /boot/grub/menu.lst içinde değişiklik yapmaya;

Öncelikle dosyanın içindeki diğer açılış satırlarını inceleyin, normalde kullanığınız kernel’in ayarlarının yazılı olduğu kısımdaki bilgilerle aşağıdakini benzer hale getirip kullanabilirsiniz. Benim menu.lst dosyasına eklediğim bölüm;

title linux-initng denemesi
root (hd0,0)
kernel /boot/vmlinuz-2.6.15-1-686 root=/dev/hda1 ro noapic vga=791 init=/sbin/bootchartdng
initrd /boot/initrd.img-2.6.15-1-686
savedefault
boot

Yeni bir açılış sistemi oluşturmak yerine, normalde kullandığınız dosyada, kernel satırının sonuna init=/sbin/bootchartdng parametresini eklemek yeterli olacaktır. Ama ben çalışan bir şeyi bozmamak için yeni bir tane oluşturdum.

Sistemi tekrar başlattıktan sonra açılan GRUB penceresinde yeni oluşturduğum seçeneği seçiyorum, ardından her şey normal bi şekilde yüklenmeye başlıyor.

Bu sırada bootchart devreye girip, gerekli kayıtları oluşturup /var/log/bootchart.tgz isimli bir paket oluşturuyor. Sistem açıldıktan sonra bootchart.org sitesinde en altta bulunan Renderer Web Form aracılığı ile /var/log/bootchart.tgz ‘i siteye upload edip, PNG olaraktan grafikli dökümünü elde ediyorum…

initng olmadan önce yaklaşık sistem açılış hızım bootchart’ın dediğine göre 59 saniye. (Grafikli detay burada)
initng kurduktan sonra, açılış hızım yarı yarıya düştü. Yaklaşık 31 saniyede açılıyormuş. (Grafikli bootchart detayı burada)

InitNG’nin default ayarlarıyla yarı yarıya sistem hızlandı, fakat ufak tefek problemler oluşuyor. Bunları da initng’nin ayar dosyaları değiştirilerek halledilebiliyor. Ben henüz Debian ve bu konularda acemi olduğum için sadece yaptıklarımı anlattım, uzun detaylı ve doyurucu bir makaleyi Alper Kanat yazacak, eğer kendisi de becerebilirse ;)

Ne mutlu bana ki, Debian GNU/Linux ile beraber OpenOffice kullanıyorum.

Neden aynı işi yapabilen hatta daha iyi yapabilen işletim sistemleri ve yazılımlar varken, gidip para vererek kazıklanayım ki?

Doğrusal Programlama (Lineer Programlama) ya da orjinal ismiyle Linear Programming problemlerinin çözümünü okulda Excel ile yapabileceğimiz öğretildi.

Madem OpenOffice.org kullanıyorum, ozaman Excel de yaptığımızın aynısını OpenOffice ile de yapabilirim…

Küçük bir araştırmadan sonra Kohei Yoshida‘nın OpenOffice.org Calc için hazırladığı eklentiyi buldum, kurdum ve çalıştırdım :)

Kurulum çok basit, ilk önce Kohei Yoshida’nın websitesinden güncel olan paketi (Binary UNO Package) yüklüyoruz.

1) Güncel solver.uno.zip isimli dosyayı yüklüyoruz, ama .zip dosyasını açmıyoruz.

2) OpenOffice.org Calc ‘ı açtıktan sonra, Tools menüsünden Package Manager‘ı açıyoruz.

3) Listeden “My Packages“ı seçip, sol taraftaki Add butonuna basıyoruz.

4) Açılan pencereden yüklediğimiz solver.uno.zip dosyasını bulup, seçiyoruz ve Load‘a basaraktan yüklüyoruz.

5) OpenOffice.org Calc paketi yüklemeyi tamamladıktan sonra, her şeyi kapatıp, Calc’ı tekrar açıyoruz. Üzerinde “Solver” yazan yeni bir toolbarımız oluşacak.

Ardından Solver’ı kullanmaya hazırız…

Aşağıda ki ekran görüntüsünün büyük halini üzerine tıklayarak görebilirsiniz…

Silsin tabii, ohh olsun :)

Gerçi Windows kullanırken anti-virus programı kullanırdım, bu tarz haberleri pek sallamazdım ama yine de tedirgin olurdum.
Şimdi ise yok öyle bi derdim, rahattım Debian‘ım sağolsun…

Şimdilik pek bir problemim yok Debian ile, acil çözmem gerekenler ise;

Halledilemeyecek problemler değiller aslında ama acemiliğimden olsa gerek vakit alıyor ;)

Hmm, bilmeyenler için Debian’ın bir Linux dağıtımı olduğundan bahsedeyim öncelikle.
Bundan bir kaç ay önce dellenip Windows’u tamamen bırakıp, Linux kullanmaya karar verdikten sonra, mis gibi Debian GNU/Linux kurdum makinama.

Aman nazar değmesin, sapa sağlam, saat gibi çalışıyor, hiç bir problem yok :)
Problem olsa da Alper‘e soruyorum, hallediveriyoruz iki dakikada…

Aşağıdaki de Debian da masaüstüm, sade ve kullanışlı. Gerçi pek ahım şahım bir şey yok ortalıkta, neler neler yapanlar/yaratanlar var.