30 Ekim 2005‘de yaz saati uygulamasına geçiş saatlerini yanlış uyguladığımızı düşündüğümü belirtmiş, tatmin edici bir cevap için araştırmalara başlayacağımdan bahsetmiştim.

Bu araştırma ve soruşturma kapsamında Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı, TÜBİTAK, Bilim ve Teknik Dergisi ve üniversite hocaları olmak üzere bir kaç yere başvurdum.

Bilgi edinme kapsamı içinde TÜBİTAK‘a sorduğum soru, TÜBİTAK’ın ilgi alanına girmediğinden cevaplanmamıştı. Belki cevap alabilirim umuduyla da Bilim ve Teknik Dergisi’nin “Merak Ettikleriniz” bölümüne de 3 defa sorumu sordum. Ancak hiç bir cevap alamadım.

Bugün Bilim ve Teknik Dergisi’nin “Merak Ettikleriniz” bölümünü dolaşırken Cemil Aksu‘nun sorduğu şu soruya rastladım;

Yaz ve kış saati uygulamalarında saatlerin hangi saatte geri ya da ileri alınacağını nasıl belirliyoruz? Örneğin bu yıl kış saati uygulamasına neden saat 4′te geçildi?

Ve Cemil Aksu çok şanslı ki sorusu Gökhan Tok tarafından cevaplanmış;

Türkiye, Avrupa Yaz Saati Uygulamasına katılan ülkelerden biri. Bu uygulama Mart ayının son Pazar günü başlayıp Ekim ayının son Pazar günü sona eriyor. Bu uygulama Mart ayının son Pazar günü 01:00:00 UTC’de (eşgüdümlü evrensel zaman), saatlerin bir saat ileri alınmasıyla başlatılır ve Ekim ayının son Pazar günü saat 02:00:00 UTC’de, saatlerin bir saat geri alınmasıyla sona erer. Saat değişiklikleri eşgüdümlü evrensel zamana (UTC) göre yapıldığından değişiklikler yerel saatlere göre farklı zamanlara denk gelmektedir. (Türkiye için 03:00:00 yerel saatte bir saat ileri ve 04:00:00 yerel saatte bir saat geri.)

Soru ve cevabı buradan da görüntüleyebilirsiniz.

Evet benim de yaklaşık 1,5 sene önce duymak ve öğrenmek istediğim buydu, ancak o zamanlar bu konuda belli bir kaynak ya da bilgi yoktu, Bilim ve Teknik’dekiler de belirsiz olan bir konu üzerinde kafa yormak istememişlerdi. Soruyu benzer şekillerde 3 defa sordum, kendi sitemin adresini verdim. Sorularım okudundu, TÜBİTAK’dan bloguma girişler yapıldı, ancak bir cevap gönderilmedi.

• Yaz Saati Uygulaması – 20 Ekim 2005
• Yaz Saati Uygulaması (2) – 16 Aralık 2005
• Yaz Saati Uygulaması (3) – 25 Mart 2006
• Yaz Saati Uygulaması (4) – 20 Nisan 2006
• Yaz Saati Uygulaması (5) – 25 Temmuz 2006
• Yaz Saati Uygulaması (SON!) – 9 Mart 2007

Yaz Saati Uygulaması – Basının hatalı bilgi verdiğini düşündüğüm ve hatanın ne olduğundan detaylı olarak bahsettiğim ilk yazım.

Yaz Saati Uygulaması (2) – Hatanın basında olmadığını, problemin Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı‘ndan kaynaklandığını anladıktan sonra bakanlıktan gelen ilk cevabı anlattığım yazım.

Yaz Saati Uygulaması (3) – İleri/Geri saat uygulamasını yapan Avrupa Birliği ülkelerinden örnekler verdiğim ve Avrupa Birliği’nin bu konuda aldığı karar metninin bulunduğu yazım.

Yaz Saati Uygulaması (4) - T.C. Resmî Gazete‘de önceki yıllar için alınmış kararı sunduğum ve 2007 yılı için ‘yeniden‘ karar çıkartılacağını ve belki bu kararda yanlışlığın düzeltileceğini umduğumdan bahsettiğim yazım.

Yaz Saati Uygulaması (5) – TÜBİTAK‘a bu uygulamanın nasıl olması gerektiğini sormuştum ancak kendi görev alanlarına girmediğinden aldığım ret cevabını yayımladığım yazım. Aynı yazıda Bilim ve Teknik Dergisi‘nin “Merak Ettikleriniz” bölümünede sorduğumdan bahsetmiştim, malesef herhangi bir cevap alamadım.

Yazılım Mühendisi Sayın İlhan Aysan‘da geliştirdiği bir web uygulamasında bu problemle karşılaşmış ve araştırmaları sonucunda bunun ‘yanlış‘ olduğunu farketmiş ve Kasım 2006′da benimle iletişim kurmuştu. Kendisine, benim başvurduğum yerler ve aldığım cevaplar konusunda bilgi vermiştim…

Bugün İlhan Bey’dan aşağıdaki e-posta geldi;

Merhaba Ozan Bey,

2007’yi kurala uygun geçireceğiz. Yapmis oldugunuz uyarilar ilgili yerlere ulasmis gorunuyor.

Iyi gunler,

Ilhan Aysan.

Karar: http://rega.basbakanlik.gov.tr/eskiler/2007/03/20070307.htm
“BAKANLAR KURULU KARARLARI” basligi altindaki “2007/11698″ maddesi.

Ve işte belki de bu konuyla ilgili son yazımı yazıyorum…

İlhan Bey’in verdiğin bu adreste T.C. Resmî Gazete‘de 7 Şubatta yayımlanıp, yürürlüğe girmiş kararı görebilirsiniz.

Yeni kararda saatlerin 02.00′dan 03.00′a ya da 03.00′dan 02.00′a alınmasının yanlış olduğu fark edilmiş olup, düzeltilmiştir;

25 Mart 2007 Pazar günü saat 03.00’ten itibaren bir saat ileri alınması,
28 Ekim 2007 Pazar günü saat 04.00’ten itibaren bir saat geri alınması;

Ve işte yaklaşık 17 ayın sonunda, beklediğim karar ;)

Eski yazılara baktım da, aynı konuyla ilgili ilk yazımı 30 Ekim 2005′de yazmışım, yani dokuz aydır bir sonuç yok.

Konuyu bilmeyenler için, yaz saati uygulamasını Türkiye yanlış saatte uyguluyor. Konunun detaylarıyla ilgili eski yazılarımı buradan okuyabilirsiniz.

En son şansımı TÜBİTAK ile denemiştim, fakat bugün onlardan da olumsuz yanıt geldi.

Konu: Bilgi edinme basvurunuz
Cevap: Bilgi Edinme Kanunu kapsaminda yanitlanabilecek ve TÜBITAK Kurulus Kanunu na göre TÜBITAK`in görevleri arasinda sayilan konulardan herhangi biriyle ilgili girilmediginden basvurunuza yanit verilmemistir. Bilginize sunariz.

Kısacası bana göre yanlış uyguladığımız bu saat mevzusu, hiç umurlarında değilmiş…

TÜBİTAK’ın aylık yayını olan Bilim ve Teknik Dergisi‘nde “Merak Ettikleriniz” isimli bölüme de sormama rağmen hiç bir cevap alamadım.

Sonuç olarak Enerji Bakanlığı ve TÜBİTAK denemelerim sonuçsuz kaldı, konu bir türlü açıklığa kavuşmadı.
“Yanlış düşünüyorsun, biz doğrusunu biliyoruz ve yapıyoruz” deseler bile mutlu olucam :)

Eylemlerim devam edecek…

Son yazımdan sonra Enerji Bakanlığı‘ndan benimle iletişime geçen yetkiliye tekrar e-posta gönderdim ama ses seda yok şimdilik.

Ayrıca TÜBİTAK‘a da sordum, bakalım ne cevap verecekler ya da cevap verecek mi acaba…

Herneyse, 16 Mart 2002 tarihinde yayımlanan Resmi Gazete‘de saat değişikliğiyle ilgili çıkan kararı buldum;

Karar Sayısı : 2002/3769

Gün ışığından daha fazla yararlanmak amacıyla bütün yurtta saatlerin ekli Karar’da belirtildiği şekilde düzenlenmesi; Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı’nın 14/2/2002 tarihli ve 3023 sayılı yazısı üzerine, 697 sayılı Günün Yirmi Dört Saate Taksimine Dair Kanun’un değişik 2 nci maddesine göre, Bakanlar Kurulu’nca 18/2/2002 tarihinde kararlaştırılmıştır.

Ahmet Necdet SEZER
CUMHURBAŞKANI

Bahsedilen ekte ise beş yıl boyunca hangi günlerde, saat kaçta uygulanacağı belirtiliyor;

18/2/2002 Tarihli ve 2002/3769 Sayılı
Kararnamenin Eki
KARAR

Madde 1 — Gün ışığından daha fazla yararlanmak amacıyla bütün yurtta saatlerin;

31 Mart 2002 Pazar günü saat 01.00’den,
30 Mart 2003 Pazar günü saat 01.00’den,
28 Mart 2004 Pazar günü saat 01.00’den,
27 Mart 2005 Pazar günü saat 01.00’den,
26 Mart 2006 Pazar günü saat 01.00’den,
itibaren bir saat ileri alınması,

27 Ekim 2002 Pazar günü saat 02.00’den,
26 Ekim 2003 Pazar günü saat 02.00’den,
31 Ekim 2004 Pazar günü saat 02.00’den,
30 Ekim 2005 Pazar günü saat 02.00’den,
29 Ekim 2006 Pazar günü saat 02.00’den,
itibaren bir saat geri alınması,
kararlaştırılmıştır.

Madde 2 — Bu Karar yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Madde 3 — Bu Kararı Bakanlar Kurulu yürütür.

Bu durumda 2007 yılında ileri saat uygulamasının tarihi/saati belli değil, yani yeniden karar çıkartılacak.
Bakalım belki de yeni çıkartılacak karar da benim hatalı olduğunu düşündüğüm saat uygulaması düzeltilir…

Özetle konu şu, Türkiye’nin yaz saati uygulamasına başladığı tarihlerde saat 03.00‘dan 04.00‘a geçiş yapması gerekiyor.

Aynı şekilde yaz saati uygulaması son bulduğunda saatleri 04.00′dan 03.00′a geri almalıyız.

Bu konuyla ilgili detaylı anlatımları yaptığım yazılar;

Yaz Saati Uygulaması (30 Ekim 2005 tarihindeki yazım)

Yaz Saati Uygulaması (2) (16 Aralık 2005 tarihindeki yazım)

Bu gece yaz saati uygulaması diğer Avrupa ülkelerinde olduğu gibi başlıyor.

NTV ve CNNTürk‘ün haberlerine göre saatlerimizi 01.00′dan 02.00′a almamız gerekiyormuş.

Halbuki bu yanlış, diğer Avrupa ülkelerinden örnekler;

Yunanistan: Aynı zaman diliminde yer alıyoruz ve onlar 03.00′dan 04.00′a geçiş yapıyorlar. Bir yunan sitesinde konuyla ilgili habere buradan ulaşabilirsiniz.

Çek Cumhuriyeti: Çek sitesinin haberine göre 02.00′dan 03.00′e saatlerini ileri alacaklar. Çek Cumhuriyeti, Türkiye’nin 1 saat gerisinde olduğuna göre, Türkiye saati itibariyle 03.00′dan 04.00′e saatlerini alacaklar.

Buradan ise Avrupa Birliği‘nin belirlediği standartın yazılı olduğu belgeyi inceleyebilirsiniz.

AB belgesinden alıntı;

From 2002 onwards, the summer-time period shall begin, in every Member State, at 1.00 a.m., Greenwich Mean Time, on the last Sunday in March.

Biz şuanda GMT +2‘de zaman diliminde olduğumuza göre, bu belgede dediği gibi 03.00′dan 04.00′a saatlerimizi almalıyız.

Bu kadar basit, ben bu işin peşini bırakmayacağım, gelişmelerden haberdar ederim ;)

Normal şartlar altında, saatlerimizi 03:00′da 04:00 olacak şekilde ileri almalı, 04:00′de ise 03:00 olacak şekilde geri almalıyız.

Bu uygulamanın tarihinin Bakanlar Kurulu tarafından belirlendiği yazıyor haber sitelerinde, herhalde saatinide belirliyorlardır.

Herneyse, işte bundan yaklaşık 2 ay önce, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı‘na bu konuda bilgi almak ve yanlış düşünüyorsam, doğrusunu öğrenmek için başvurdum. (Bilgi Edinme Kanunu kapsamında)

İşte bu hafta içinde gelen e-posta;

Sayın Ozan Bey,

Avrupa birliği standartına göre bütün avrupa ülkelerinde UTC saat diliminde 01:00′de geri/ileri alındığını belirtiyorsunuz.

Buradan;
İngiltere 01.00-02.00 İleri saat uygulaması , 02.00-01.00 geri saat uygulaması
Fransa, Almanya, Hollanda vd. 02.00-03.00 ileri saat uygulaması, 03.00-02.00 geri saat uygulaması
Yunanistan, Bulgaristan vd. 03.00-04.00 ileri saat uygulaması,04.00-03.00 geri saat uygulaması yapıldığından dolayı;
Ülkemizde de 03.00-04.00 ileri, 04.00-03.00 geri saat uygulaması yapılması gerektiği ni mi ifade ediyorsunuz.

Avrupa ülkelerinde ileri geri saat uygulamaları konusunda bilgi ve belge varsa gönderilmesi
Davut Keleş
Tel:**
Faks: **

Burada Davut Bey’in hangi kurumda çalıştığı yazmıyor, fakat belirtilen fax numarası Enerji Bakanlığına ait.
Gönderilen e-posta’da mynet.com‘dan olunca kimlik hakkında kolay bilgi edinemedim, en sonunda gönderilen IP adresinin gov.tr ‘e ait olduğunu görünce kesin emin oldum…

Ben de neden böyle olması gerektiğini düşündüğümü, bikaç kaynak göstererek, anlatmaya çalıştım. Sonuç ne çıkar, sonucun bana katkısı ne olur hiç bilmiyorum :)

Bakalım, ne cevap gelecek…